Wat is My Spoon?

My Spoon biedt een eigentijdse oplossing voor personen die niet zelfstandig kunnen eten. Ook bij ernstige beperkingen in de arm- en handfunctie is zelfstandigheid op dit terrein nu wel haalbaar. Eten lukt nu veilig, in eigen tempo en wanneer men dat zelf wil.

Eetapparaten voor mensen met functiebeperkingen bestaan al veel langer. Hun effectiviteit was voor de komst van My Spoon gering. Ze scheppen voedsel vrijwel bij toeval op, knoeien veel en zijn vaak moeilijk schoon te houden. De oplossing die de ontwerpers van My Spoon kozen is een radicaal andere. My Spoon pakt op een systematische manier voedsel op met een combinatie van een lepel en een vork. Op een intelligente wijze, met gebruikmaking van geringe krachten en voorzien van diverse veiligheidsmechanismen. Meerdere bedieningswijzen zijn mogelijk en het gebruik is heel snel aan te leren. Het eten wordt hierbij op een aantrekkelijke wijze gepresenteerd. Eten gaat zodoende vlot, effectief en zonder veel knoeien.

Waarom My Spoon?

• Thuis:
  Niet zelfstandig eten en gevoed worden brengt een grote afhankelijkheid met zich mee en heeft vaak effecten op de gezondheid. Het voeden is in de thuissituatie vaak erg belastend voor partners of familieleden. Men komt niet of minder aan de eigen maaltijd toe. Belangrijke, gezellige momenten gaan verloren en men is geen gelijkwaardige tafelpartner van elkaar. Door de inzet van My Spoon hoeft dit alles niet langer het geval te zijn. Eten wordt weer een gewoon, sociaal gebeuren
• In zorginstellingen:
  In instellingen betekent het voeden een belangrijke tijdsinvestering. Er is sprake van een afhankelijkheidssituatie en van een steeds terugkerende, routinematige activiteit. Ook bestaat er niet altijd de zekerheid dat het voeden kwalitatief goed gebeurt en dat de cliënt voldoende voedsel/vocht balans heeft. My Spoon maakt dat de cliënt in eigen tempo en naar eigen voorkeur kan eten en dat men meer en beter eet. My Spoon leidt zodoende tot een grotere zelfstandigheid van de cliënt en tot grotere zekerheid en minder zorg. Hierdoor is er meer tijd voor aandacht en kwaliteit

Voor wie is My Spoon?

Gebruikers van My Spoon zijn personen die niet zelfstandig kunnen eten en drinken. Ze hebben aanzienlijke beperkingen in de arm- en handfunctie en zijn zonder hulpmiddel niet in staat om zelfstandig voedsel van een bord af te nemen en naar de mond te brengen of om drank naar de mond te brengen. Gebruikersgroepen zijn met name:

• Personen met een hoge dwarslaesie (C4 niveau)
• Neuromusculaire aandoening in een vergevorderd stadium
• Neurologische aandoeningen die tot uitval van de armfunctie leiden
• Ook ernstige spasticiteit kan een belemmerende rol in het zelfstandig eten spelen en aanleiding geven tot My Spoon gebruik
• Secundaire gebruikers zijn familieleden, mantelzorgers en professionele zorgverleners. Zij krijgen door de inzet van My Spoon letterlijk ‘de handen vrij’

 Wanneer is My Spoon niet inzetbaar?

My Spoon kan niet gebruikt worden indien zich een of meer van de navolgende problemen voordoen:

• Slikstoornissen tenzij My Spoon door een ervaren sliktherapeut geïndiceerd en veilig geacht wordt
• Ernstige problemen met het kauwen. In dit geval kan My Spoon wel gebruikt worden indien het voedsel voldoende verkleind of vermalen is
• Niet in staat zijn enig bedieningselement zoals een speciale joystick of knop te bedienen
• Het niet kunnen handhaven van een voldoende rechte zithouding
• Ernstige visusproblemen, met name wanneer de combinatie van vork en lepel niet waargenomen kan worden
• Onvoldoende gecontroleerde hoofdmotoriek om aangeboden voedsel af te happen
• Onvoldoende begrip, ook na langer oefenen, van de bediening.

Gebruik van My Spoon

Om My Spoon te bedienen wordt in de standaarduitvoering gebruikt gemaakt van een joystick. Gebruik van een robuuste joystick, bijvoorbeeld door personen die zeer spastisch zijn, is eveneens mogelijk. Deze robuuste joystick wordt gebruikt in combinatie met een drukknop. Personen die geringe mogelijkheden hebben om actief de grijper te besturen maken uitsluitend gebruik van de drukknop. De verschillende bedieningselementen passen bij specifieke besturingswijzen.
 

Met gebruikmaking van de joystick of knop pakt My Spoon voedsel op met de zich door de etensbakjes verplaatsende lepel. Het voedsel wordt op de lepel vastgehouden doordat de vork over de inhoud van de lepel schuift. De vork drukt het voedsel zodoende niet samen maar houdt het wel voldoende stevig vast. Van knoeien is zodoende doorgaans weinig sprake. In de draaibeweging naar de mond gaat de lepel een horizontale positie innemen. De lepel stopt automatisch op een vooraf bepaalde plaats voor de mond. Om de juiste positie ten opzichte van de gebruiker te bepalen heeft vooraf een korte uitmeetprocedure plaatsgevonden. De lepel begeeft zich om veiligheidsredenen niet in de mond. Wanneer de lepel stopt wordt de vork teruggetrokken. Mocht de lepel in beweging enige weerstand ondervinden, dan trekt deze zich automatisch terug. Ook bij geringe weerstand onderbreekt de lepel het geautomatiseerde bewegingsverloop. Voor het scheppen zijn twee formaten lepels beschikbaar. Voor het verkleinen van voedsel en het geheel leeg scheppen van de bakjes kent het apparaat specifieke functies. Gebruikers en hun familieleden of begeleiders blijken voorbereiding en gebruik doorgaans snel (binnen 2 à 3 maaltijden) onder de knie te krijgen. 

In het ontwerp van My Spoon is er voor gekozen om dranken gescheiden aan te bieden. Omdat de grijpbeweging zich uitsluitend op voedsel richt kan deze optimaal uitgevoerd worden.
Drinken wordt gescheiden opgediend middels een drinkstandaard. Zodoende wordt ook het risico op verbranden door hete vloeistoffen (wat automatisch aanbieden met zich meebrengt) vermeden.
In het dagelijks gebruik is My Spoon nagenoeg onderhoudsvrij. Wel dienen natuurlijk hygiënische maatregelen te worden genomen.

Soorten voedsel

Met My Spoon is het mogelijk om allerlei soorten vast en half vast voedsel te gebruiken. Voor optimaal gebruik zijn de aangeboden delen voedsel klein genoeg. Het voedsel wordt hiertoe in het viervaks bord geplaatst. Uitgebreid veldonderzoek in Nederland maakt duidelijk dat de van oorsprong typisch Japanse manier van voedsel presenteren zich ook uitermate goed leent voor Nederlands voedsel of voedsel uit de multiculturele keuken. Voorbeelden zijn het eten van de broodmaaltijd, stamppot, Chinese of Indische gerechten, conventionele warme maaltijden en frites. Soep wordt doorgaans gescheiden in een vaste en een vloeibare component. Weinig soorten voedsel blijken te lastig om op te scheppen mits aan de voorbereiding de nodige aandacht is besteed. De presentatie van het voedsel is hierbij visueel altijd aantrekkelijk van aard.
 

Achtergronden

My Spoon kent een lang en uitvoerig ontwikkeltraject. Met het eerste ontwikkelwerk werd in 1992 begonnen. Diverse ontwerpen werden in de praktijk getest en telkens weer verbeterd. Een en ander resulteerde in introductie op de Japanse markt in 2002. Internationaal baarde My Spoon bij de introductie veel opzien vanwege het vernieuwende concept en grote effectiviteit. Bij de introductie op de Nederlandse markt is niet over één nacht ijs gegaan. In samenwerking met Secom Co., Ltd. heeft FOCAL Meditech BV My Spoon uitgebreid onderzocht op geschiktheid voor de Nederlandse gebruiker en de Nederlandse situatie.
Ervaringen van tal van proefgebruikers, van mensen in hun omgeving en van professionals zijn systematisch in kaart gebracht. Gekeken is onder meer naar bediening, functionaliteit bij het eten, tevredenheid en veiligheid. My Spoon werd door alle geledingen zeer geschikt bevonden voor gebruik in de Nederlandse situatie. CE-markering voor Europees gebruik als medisch hulpmiddel vond plaats. Een uitgebreide handleiding in de Nederlandse taal is voorhanden. Met My Spoon bieden Secom Co., Ltd. en FOCAL Meditech BV zodoende een uiterst effectief eethulpmiddel aan dat echt werkt.

Links:

Engelstalige website van Secom Co., Ltd., Tokyo, Japan. Ontwerper en fabrikant van My Spoon. -> Ga naar..